Ziyaretçi defteri Künye E-gazete
 
KIRCAALİ HABER
 15 YAŞINDA
DÖVİZ KURLARI
EUR EUR 1.9558 Lv.
USD USD 1.643 Lv.
GBP GBP 2.2606 Lv.
TRL TRL 0.1982 Lv.
Anasayfa Haberler   Yorumlar   Edebiyat Video Arşiv
11 Mayıs 2021
HABERLER » Dünya
Balkanlar’da Ortodoksluk ve Hanefi Kültürü

Balkanlar’da Ortodoksluk ve Hanefi Kültürü

20 Nisan 2021

İnsanlara tarihi sevdirmek için toplumu tarihe yakınlaştırmak yerine tarihi topluma yaklaştırmak ile mümkün kılınacaktır. Toplumlar atalarının “neler yaşadıkları” ve “hayatlarını nasıl idame” ettirdikleri coğrafyanın önemini, zihinlerine kazıyarak “nereden geldikleri” ve “nereye gidecekleri” sorularının cevaplarını aramak için “tarihi” okumaları ve benimsemeleri şarttır. “Balkan halkları” ikamet ettikleri Balkan Coğrafyasının geçmişini ve geleceğini anlamak, anlamlandırmak ve sentezleyebilmek gayesiyle Ortodoksluk ve Hanefi mezheplerinin siyasi ve kültürel fonksiyonlarını öğrenmek zorundadırlar. Balkan yarımadasında yaşayan milletler Balkanların siyasi ve kültürel kodlarının şifrelerini öğrenmeleri için Ortodoksluk ve Hanefi mezheplerinin kültürel, dini ve siyasi boyutlarını araştırıp keşfetmeleri gerekmektedir. Doğu Roma İmparatorluğunu (Bizans) resmi mezhebinin yegâne temsilcisi konumunda olan Ortodoksluk mezhebi 6. yüzyıldan itibaren “Ortodoks kiliselerinin ve piskoposların” “siyasi” ve “kültürel” faaliyetleri sonucunda Ortodoksluğun Balkan coğrafyasının geneline yayılması ve benimsenmesinde kilit rol oynamıştır.

Balkanlarda 14. ve 15. yüzyılda Osmanlı akıncılarının Balkan fütuhatını başlatmasıyla birlikte dini boyutunu muhafaza ederek “siyasi boyut” kazanan Hanefi mezhebinin himayesi altında bulunan Tekke ve Zaviyeler sayesinde Osmanlı Devletinin Balkan Coğrafyasına nüfuz etmesinde başat rol üstlenmiştir. Osmanlı Devletinin resmi mezhebi olan Hanefi mezhebi 16. yüzyılda “dini” ve “siyasi” değerlerini koruyarak “kültürel boyut” kazanmış, bu tarihten itibaren Osmanlılar Balkan coğrafyasını egemenliği altına aldıktan sonra Endülüs’te Katolik ve Maliki mezheplerine mensup kişilerin “beraber yaşama kültürü” sonucunda kültürel farklılıklarını kaybetmelerinden ders çıkartıp Osmanlı şemsiyesi altında bulunan Balkan halklarının “birlikte yaşama kültürü” formülü icat ederek “Ortodoks Hristiyanların” ve “Hanefi Müslümanların” kültürlerini günümüze kadar muhafaza etmelerine vesile olmuştur. Örneğin Balkan yarımadasında “siyah ve mor” elbiseler Ortodoks kültürünün, “beyaz ve yeşil” elbiseler Hanefi kültürünün birer parçası olup “Çam” ağacı “haç siluetine” benzemesinden dolayı Doğu Roma İmparatorluğu- Ortodoks medeniyetini, “Söğüt ağacı” Osmanlı Devletinin kuruluşunu ve “Çınar ağacı” ise Osman Gazi’nin rüyasında gördüğü ağaç olması sebebiyle “Osmanlı - Hanefi kültürünü” temsil etmektedirler.

On Dokuzuncu yüzyılda Ortodoksluk mezhebi Fransız ihtilalinden (1789) etkilenerek “dini ve kültürel değerlerini” koruyup “ulusal bir boyut” kazanırken bilakis Hanefi mezhebi ulusal boyut kazanmamış, nitekim 20. yüzyılın ilk çeyreğinde “Bolşevik Devrimi (1917)” hem Ortodoks Hristiyanların hem de Müslüman Hanefilerin kültürel ve dini değerlerine zarar vermiştir. Yirmi birinci yüzyıla gelindiğinde Balkanlar’da yaşayan Ortodoks Hristiyanların ve Müslüman Hanefilerin dini, siyasi ve kültürel değerlerini kaybettikleri için aralarında uyumsuzluk problemi yaşamaktadırlar. Sovyetler birliği dağıldıktan sonra Katolikler ve Protestanlar Balkan Coğrafyasına nüfuz ederek Ortodoksluğun, Vehhabilik ve Şia ise Hanefilik mezhebinin coğrafya üzerindeki etkisi azaltmaya çalışmaktadırlar. Günümüzde Balkanlarda Müslümanların ve Hristiyanlar arasındaki problemlerin sona ermesi için 100 yıl önce kaybettikleri Ortodoksların ve Hanefilerin dini ve kültürel kaidelerini benimseyip yaşamlarında uygulayarak “birlikte yaşama kültürünü” tekrar tesis etmeleri elzemdir.

Harun HALİL

Kaynak: Kırcaali Haber


Kategoriden tüm haberleri oku


 YORUMLAR



 
   YORUM YAZ
Ad/Soyad*
Yorum Metni*:  
* Maksimum karakter sayısı: 1200
Security Code*
 
  * Yazılan yorumlardan site sahibi sorumluluk taşımaz !
  UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.


« Geri dön

ANKET



Anket Başlangıç Tarihi:

[ Anket sonucu ]
REKLAMLAR



All Rights Reserved © 2006-2021      e-mail: kardjalinews.media@gmail.com    Webdesign: SWS