Bulgaristan Türklerinin Özgür Sesi
Bulgaristan’da 936 binden fazla emekli, devletin belirlediği asgari emekli maaşıyla hayatını sürdürüyor. Ulusal Sigorta Kurumu’nun (NOİ) verilerine göre ülkedeki toplam emekli sayısı 2 milyonu aşmış durumda.
Asgari maaş 580 leva, ortalama maaş 883 leva
NOİ verilerine göre, emeklilerin yarısından fazlası için 2024 yılında ödenen asgari yaşlılık ve kıdem maaşı 580,57 leva (yaklaşık 290 avro) oldu. Öte yandan, 2024 yılı itibarıyla ülkedeki ortalama emekli maaşı 883 leva (yaklaşık 440 avro) seviyesine ulaştı.
Ancak gerçek maaşı bu tutarın altında olan emeklilere, fark ödemesi dayanışma emeklilik sistemi tarafından karşılanıyor. 2024 yılında bu kapsamda yaklaşık 800 bin emekliye, toplam aylık 130 milyon levayı aşan ek ödeme yapıldı. Çoğu emekli için aylık fark ödemesi 30 levayı geçti.
Devletin yıllık yükü 21 milyar leva
Emekli maaşlarının Bulgaristan bütçesine maliyeti de dikkat çekiyor. Ulusal Sigorta Kurumu’nun verilerine göre, emekli maaşları için yapılan yıllık harcama 21 milyar levayı aşıyor. Bu rakam, ülkenin sosyal güvenlik sisteminin en büyük kalemlerinden biri.
Sosyal baskı ve düşük yaşam standardı
Uzmanlara göre, 580 leva düzeyindeki asgari emekli maaşı, artan gıda, enerji ve ilaç fiyatları karşısında yeterli değil. Büyük şehirlerde yaşam maliyetleri daha yüksek olurken, kırsalda yaşayan emekliler de sağlık hizmetlerine erişimde ciddi zorluklar yaşıyor.
Avrupa ile kıyas
AB ortalamasına bakıldığında Bulgaristan, emekli maaşları açısından hâlâ en alt sıralarda yer alıyor. Romanya ve Yunanistan gibi komşu ülkelerdeki emekli maaşlarının da gerisinde kalınması, ülkede “onurlu bir yaşlılık” tartışmalarını yeniden gündeme taşıyor.
Emekli dernekleri ve sendikalar, hükümete çağrıda bulunarak hem asgari emekli maaşının artırılmasını hem de yaşlılara yönelik sosyal desteklerin genişletilmesini talep ediyor.
