Bulgaristan Türklerinin Özgür Sesi
Bulgaristan hükümeti, 2027 yılı bütçe planını Avrupa Komisyonu ve Euro Grubu’na sunmaya hazırlanırken kamu maliyesinin iyileştirilmesi, ailelere desteğin artırılması ve ekonominin üretim odaklı büyümesinin teşvik edilmesini hedefliyor. Bütçe planında kamu sektöründeki maaşlara yüzde 5, eğitim personelinin maaşlarına yüzde 7,5 ve emekli aylıklarına yüzde 8 zam yapılması öngörülüyor.
Başbakan Rumen Radev, Bakanlar Kurulunun olağan toplantısının başında yaptığı açıklamada, 2027 yılı bütçe planının belirlenen prosedürler doğrultusunda Avrupa Komisyonu ve Euro Grubu’na gönderilmesine karar vereceklerini bildirdi.
Kamu maliyesinin mevcut durumunu eleştiren Radev, hükümetin yüksek bütçe açığı, geçmiş dönemden devralınan borçlar, aksayan projeler ve kamu sektöründeki ücret artışlarını otomatik olarak belirleyen mekanizmalar nedeniyle artan harcamalarla karşı karşıya kaldığını belirtti.
Bütçenin temel önceliklerinin kamu maliyesini iyileştirmek, sosyal ve aile desteğini güçlendirmek, eğitim, sağlık, spor ve kültür alanlarına daha fazla kaynak ayırmak olduğunu ifade eden Radev, güvenlik alanındaki gelişmeler nedeniyle savunma harcamalarının da artırılacağını kaydetti.
Kamu harcamalarında kısıtlama hedefi
Radev, kamu maliyesinin iyileştirilmesi kapsamında harcamaların sınırlandırılması, bütçe açığının daraltılması ve 2025 ile 2026 yıllarına kıyasla yeni borçlanmanın nominal tutarının azaltılmasının hedeflendiğini söyledi.
Bu doğrultuda kamu yönetiminde optimizasyon yapılması, kamu sektöründeki ücret artış mekanizmalarının kaldırılması, devlet şirketlerine verilen sübvansiyonların azaltılması ve sağlık alanındaki TELK engellilik değerlendirme sisteminde reform gerçekleştirilmesinin planlandığını belirten Radev, TELK raporu bulunan kişi sayısının 880 bini aştığını ve artmaya devam ettiğini dile getirdi.
Hükümetin temel gelir vergisi, kurumlar vergisi ve katma değer vergisi (KDV) oranlarını değiştirmeden gelirleri artırmayı hedeflediğini belirten Radev, vergi tahsilatının iyileştirilmesi, dolandırıcılıkla mücadele ve kamu harcamalarının gerçek zamanlı denetimi üzerinde durulacağını ifade etti.
Bu kapsamda dijital denetim sisteminin geliştirilmesi, kumar sektöründeki kontrollerin sıkılaştırılması ve gayrimenkul işlemlerindeki usulsüzlüklerin önlenmesi planlanıyor. Radev ayrıca son yıllarda yüksek kâr elde eden bankalar, sigorta şirketleri, perakende zincirleri ve telekomünikasyon şirketlerinin 2027 yılında topluma bir defaya mahsus katkıda bulunmasının öngörüldüğünü söyledi.
Ailelere ve çocuklara destek artırılacak
Bütçede ailelerin ve çocukların öncelikli konumda bulunduğunu vurgulayan Radev, çocuk yardımlarının ve çocuklu ailelere yönelik vergi indirimlerinin artırılacağını bildirdi.
Engelli çocuğu bulunan ailelere yönelik vergi avantajlarının da genişletileceğini belirten Radev, çocukların spor, eğitim, bilim ve sanat faaliyetlerine katılımını destekleyecek yeni bir vergi teşvikinin getirileceğini kaydetti.
Anneler için sağlanan desteğin artırılacağını ifade eden Radev, öğrenci burslarının da yükseltileceğini açıkladı. Üniversite öğrencilerinin yemek ve barınma giderlerine yönelik desteğin artırılması da planlanan düzenlemeler arasında yer alıyor.
Sağlık harcamalarının önemli ölçüde artırılacağını belirten Radev, Ulusal Çocuk Hastanesi projesine ve genç doktorların maaşlarına özel önem verileceğini söyledi. Bununla birlikte, Ulusal Sağlık Sigortası Fonu üzerinden gerçekleştirilen usulsüzlüklerle mücadelede denetimlerin sıkılaştırılacağını ifade etti.
Maaşlara ve emekli aylıklarına zam
Radev’in açıkladığı bütçe planına göre 2027 yılında kamu sektöründeki maaşların yüzde 5, eğitim personelinin maaşlarının yüzde 7,5 ve emekli aylıklarının yüzde 8 artırılması öngörülüyor.
Asgari ücretin yükseltilmesi ve çalışanlara verilen yemek kuponlarının üst sınırının 100 avrodan 200 avroya çıkarılması da planlanıyor.
Radev, yemek kuponlarında mevcut 100 avroluk tutarın vergiden muaf kalacağını, işverenlerin bu tutarın üzerinde ve 200 avroya kadar sağlayacağı bölümün ise vergilendirileceğini belirtti.
İş dünyasına vergi kolaylıkları
Ekonomik büyümenin üretim, verimlilik, ihracat ve yenilikçilik yoluyla desteklenmesini hedeflediklerini belirten Radev, işletmelerin idari yükünü azaltacak ve yatırımları teşvik edecek düzenlemeler yapılacağını söyledi.
Bu kapsamda KDV mükellefiyeti için kayıt eşiğinin yükseltilmesi, çevre vergilerinin azaltılması ve yatırım yapan daha fazla şirkete çeşitli biçimlerde devlet desteği sağlanması öngörülüyor.
Teknoloji transferi ile araştırma ve geliştirme faaliyetlerine yönelik vergi avantajlarının da gündemde olduğunu belirten Radev, sanayi bölgeleri ve sanayi parklarının destekleneceğini ifade etti.
Radev, bazı şirketlerin enerji iletim şebekesine bağlantı ve altyapı eksiklikleri nedeniyle yatırımlarını hayata geçiremediğine dikkati çekerek bu alanlarda devlet desteğinin artırılacağını bildirdi.
Bulgar şirketlerinin dış pazarlara açılmasını kolaylaştırmak amacıyla yurt dışındaki konsolosluk hizmetlerinin ve ticaret-ekonomi temsilciliklerinin kapasitesinin artırılması da planlanıyor.
Yangınla mücadele ve hava savunmasına yatırım
Bütçe planında güvenlik ve afetlerle mücadele alanlarında da yeni yatırımlar yer alıyor.
Radev, yangınlarla mücadele için yeni uçaklar alınacağını, barajların uzaktan izlenmesine yönelik çalışmalar yürütüleceğini ve yeni insansız hava aracı (İHA) karşıtı sistemler ile hava savunma sistemlerinin tedarik edileceğini açıkladı.
Hükümetin kaynak tahsisinde ekonomik ve toplumsal faydayı esas alacağını belirten Radev, daha az kaynakla daha yüksek ekonomik getiri ve kamu yararı sağlayabilecek alanlara öncelik verileceğini söyledi.
Bu doğrultuda altyapı yatırımlarında özel sermayeyi harekete geçirmek amacıyla yeni bir kamu-özel sektör işbirliği yasasının hazırlandığını kaydeden Radev, böylece kamu kaynaklarının eğitim, sağlık, kültür, spor ve güvenlik gibi temel alanlara yönlendirilebileceğini ifade etti.
Radev, 2027 bütçesinin kolay çözümler sunmadığını ancak kamu maliyesinde dengeyi yeniden sağlamayı, kaynakların daha verimli kullanılmasını ve ülkenin rekabet gücünün korunmasını amaçladığını belirterek Bulgaristan’ın en önemli sermayesi olan insan kaynağına yatırım yapacaklarını vurguladı.
