Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı tarafından düzenlenen "Türk Dünyası Diyalog Forumu" kapsamında "Türk Dünyasında Medya ve İletişim" paneli düzenlendi.
TRT Genel Müdür Yardımcısı Mücahid Eker moderatörlüğünde Ankara'da bir otelde düzenlenen panele, Kırgızistan Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikaları Bakan Yardımcısı Salkın Sarnogoeva, KKTC Bayrak Radyo Televizyon Kurumu (BRTK) Yönetim Kurulu Başkanı Özdemir Tokel, Türkmenistan Televizyon, Radyo Yayıncılığı ve Sinematografi Devlet Komitesi Başkan Yardımcısı Annasahet Kakayev ve Kazakistan TeleRadyo Kompleksi Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Bibigül Zhesenbay konuşmacı olarak katıldı.
Panel öncesi Türk dünyasını tanıtma ve işbirliğinin önemini vurgulama konulu video gösterimi yapıldı.
Moderatör Eker, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) bünyesindeki ülkeler arasında her alanda her geçen gün artan işbirliğinin söz konusu olduğunu, TRT olarak bu işbirliğine yayıncılık alanında somut ve sürdürülebilir çalışmalarla katkılar sunmak gayretinde olduklarını ifade etti.
Eker, önceliklerinin ortak tarih ve kültürün gelecek nesillere aktarılması, halkların birbirini daha yakın tanıması ve Türk dünyasının sesinin uluslararası alanda daha güçlü, etkili ve gür şekilde duyulması olduğunu dile getirdi.
Türk dünyasında liderler tarafından 2040 Vizyonu'nun hayata geçirildiğini ve bu vizyon doğrultusunda siyasi dayanışmadan ekonomiye, ulaştırmadan teknolojiye, kültür sanattan eğitime kadar birçok alanda işbirliklerinin mevcut olduğunu aktaran Eker, bu işbirliğinin halklar nezdinde de görünür kılınmasının önemine işaret etti.
- "Bizim işbirliğimiz sadece kağıt üstündeki anlaşmalardan ibaret değil"
Sarnogoeva, TDT Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi'nin tarihi başarıyla sonuçlanmasının yalnızca mühim bir siyasi ve stratejik adım olmakla kalmadığını, aynı zamanda bugünkü forum gibi kültürel enformasyon nitelikli etkinliklerin düzenlenmesine de büyük bir ivme kazandırdığını söyledi.
Forumun Türk devletleri arasındaki dostane ilişkileri pekiştirmek, kültürel ve insani bağları geliştirmek ve medya ile iletişim alanındaki işbirliğini daha da genişletmek adına büyük önem taşıdığını kaydeden Sarnogoeva, "Bizim işbirliğimiz sadece kağıt üstündeki anlaşmalardan ibaret olmayıp devletimizi ve halklarımızı birbirine yakınlaştıran somut ve müşterek inisiyatiflerdir. Kırgız Cumhuriyeti, Türk dünyasının birliğini güçlendirmeye, karşılıklı güven ve saygıya dayalı işbirliğini geliştirmeye her zaman özel bir önem vermektedir. Ortak tarihimiz, dil ve kültür yakınlığımız ile müşterek manevi değerlerimiz, halklarımızı birbirine bağlayan sağlam temellerdir." diye konuştu.
Sarnogoeva, Kırgızistan'ın bilgi ve iletişim alanındaki işbirliğinin genişletilmesini, tecrübe paylaşımını ve ortak enformasyon kültürü projelerinin hayata geçirilmesini desteklediğini aktararak, güvenilir ve objektif haber akışının sağlanması, dezenformasyonla ortak mücadelede bulunulması, gazetecilik etiğine riayet edilmesi ve dijital teknolojilerin etkin bir şekilde kullanılması istikametinde müşterek gayretlerin artırılmasının elzem olduğunu vurguladı.
Türk dünyasının birliğinin, ortak tarihi, kültürel yakınlık ve karşılıklı güvenin en somut neticesi olduğunun altını çizen Sarnogoeva, "Hepimizin ortak vazifesi bu kıymetli değeri muhafaza etmek ve devletlerimiz arasındaki işbirliğini en üst seviyeye taşımaktır." dedi.
- "Birileri 'Biz yokuz' dediği için biz asla yok olmayacağız"
Tokel, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ni (KKTC) yok sayanlar olduğuna işaret ederek, "Ama gördüğünüz gibi ana vatan Türkiye'nin, Türkiyemizin desteğiyle Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet 2022'den bu yana Türk Devletleri Teşkilatının hem gözlemci üyesidir hem de dünyada vardır hem de bugün tam karşınızda Bayrak Radyo ve Televizyon Kurumu olarak resmi bir temsiliyetle karşınızda varız. Dolayısıyla birileri 'Biz yokuz' dediği için biz asla yok olmayacağız." diye konuştu.
Ana vatan Türkiye'nin büyük desteğiyle ve küresel gücüyle TDT dahil daha pek çok uluslararası alanda kendilerini göstermeye devam edeceklerini belirten Tokel, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a her fırsatta uluslararası platformlarda KKTC'yi tanıma çağrısında bulunması nedeniyle teşekkür etti.
Tokel, algıların ve dezenformasyonun büyük yer kapladığı bir medya ve iletişim çağında bulunduklarını, çok basit şekilde üretilen dezenformasyonların çok büyük emeklerle ortadan kaldırılabildiğini ve algıların dünyası ve yapay zeka çağında elbette medyaya çok önemli görevler düştüğünü belirtti.
Ana vatan Türkiye'nin büyük desteğine, TRT ve Anadolu Ajansının (AA) ortaya koyduğu büyük desteklerine ve Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının KKTC'yi her etkinliğe davet ederek görünür kılma çabasına şükranlarını sunan Tokel, "Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bir devlettir, Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin halkı vardır, gelin hep birlikte Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetini sizler de tanıyın, kardeşliğimizi net bir şekilde ortaya koyun." dedi.
- Türk dünyasında bilgi alışverişinin önemi
Kakayev, böyle bir etkinliğe ilk kez katıldığını aktararak, Türk dünyasındaki kitle iletişim araçlarının yaygınlaşmasının öneminin altını çizdi.
İletişimin, halkları birbirini yakınlaştıran, kamuoyunu şekillerinden ve devletler ile toplumlar arasındaki karşılıklı anlayışa hizmet eden bir güce dönüştüğünü ifade eden Kakayev, "Yalnızca bilgi yayma değil, güveni, sorumluluğu ve karşılıklı saygıyı geliştirme sorumluluğuna sahibiz. Birçok alanda bilgi yayılması yaşanıyor. Bir zamanlar bir haberin izleyiciye ulaşması için birkaç gün gerekirken şimdi bir haber birkaç saat içerisinde dünyanın her yerine yayılabiliyor. Ancak bununla birlikte haberin doğruluğunu sağlamanın önemi de artıyor." ifadelerini kullandı.
Kakayev, Türkmenistan'ın coğrafi konumunun eski çağlardan beri fikirlerin buluştuğu bir konum olmasına yol açtığını, bu durumun bugün medya ve iletişim alanında da birçok imkan ortaya çıkardığını dile getirdi.
Eski çağlardan beri edinilen mirası çağdaş iletişim araçlarıyla yeni nesillere aktarmayı görev edindiklerini söyleyen Kakayev, "Böylece medya yalnızca bir haber akışı olmaktan çıkıp dostlar arasında bir dostluk köprüsüne dönüşecektir." dedi.
Kakayev, Türkmenistan'daki televizyon ve radyo yayın kuruluşlarının, toplumlarını dünyaya tanıtmak amacıyla da çalışmalar yürüttüğünü belirterek, çağdaş iletişim araçlarının da Türkmenistan tarafından çokça kullanıldığını aktardı.
Halklar arasındaki önemli olayların ve gelişmelerin karşılıklı ve düzenli olarak haber yapılmasının toplumların birbirine olan ilgisini artıracağına dikkati çeken Kakayev, "Türk devletleri arasında bilgi alışverişinde televizyon kanalları, radyo istasyonları ve haber ajansları arasındaki güven alışverişini genişletmek gerekir." diye konuştu.
Kakayev, ortak medya projelerinin oluşturulması, belgesel ve filmlerin yapılmasının önemli olduğunun, dijital medyanın kullanımının yaygınlaştırılarak gençlere ulaşmak gerektiğinin altını çizdi.
Açık diyaloğun dostluğu pekiştireceğini kaydeden Kakayev, kültürlerin ve kültürel sözlerin halklar arasındaki yakınlığı da sağlayacağına dikkati çekti.
- "Ortak ekran" vurgusu
Zhesenbay, bir araya gelinmesinde yalnızca ortak tarih ve manevi bağların değil ortak sorumluluğun da etkili olduğunu, bunun gelecek nesillere aktarım ve nitelikli medya ortamı oluşturmaktan geçtiğini dile getirdi.
"Ortak ekranın" birlikte hareket eden manevi bağın bir yansıması olduğunu ifade eden Zhesenbay, bunun Türkiye'deki izleyicilerin Türkistan'daki güncel gelişmeleri yakından tanıması veya Özbek bir gencin Kırgız destanını bilmesi anlamına gelebileceğini belirtti.
Zhesenbay, özellikle genç kuşaklara yönelik ilgi çekici içeriklerin üretilmesinin önemine işaret ederek, yapay zekanın içerik üretim süreçlerini hızlandırdığını, çeviriden ve arşivden yararlanmayı kolaylaştırdığını söyledi.
Ülkesinde birçok ulusal kanal ve birçok radyo istasyonunun bulunduğunu aktaran Zhesenbay, bazı ulusal kanalların Türkiye, ABD, Kanada, İngiltere ve birçok ülkede yayın yaptığını kaydetti.
Zhesenbay, "Bizim için uluslararası işbirliğinin temel amacı nitelikli içeriğin yayılması amacıyla halkları yakınlaştırmak ve yeni nesilleri yakınlaştırmaktır. Genç nesil dijital dünyada büyüdüğü için ortak animasyonlar yapılması gerekmektedir. Kazakistan medya içeriklerinin Türk izleyicisine ulaştırılması önemlidir. Kazakistan'ın içeriklerinin Türk dünyasına aktarılması yakınlaşmaya yol açmaktadır. Ortak tarihi çalışmalar ve filmlerin ve belgesellerinin çekilmesinin önemli. Bunların araştırılması ve gençlere aktarılması önemlidir." ifadelerini kullandı.
Bu bağlamda "ortak ekranın" yalnızca geçmişi değil bugünü ve geleceği de göstermesi gerektiğinin altını çizen Zhesenbay, Kazak ulusal kanallarının Türk dünyasında geniş olarak tanıtılması gerektiğini ifade etti.
Zhesenbay, Türk dünyası ülkelerindeki televizyon kanalları ve medya çalışanları arasındaki tecrübe paylaşımının da teşvik edilmesi gerektiğini vurgulayarak, ayrıca çocuklar ve gençlere yönelik içeriklerin beraber hazırlanması gerektiğini ifade etti.
Bu şekilde büyüklere saygı gibi ortak milli değerler konusunda çalışmalar yürütülmesi ve çalışma grubunun oluşturulması gerektiğini belirten Zhesenbay, bu kapsamda çeşitli pilot projelerin hazırlanması önerisinde bulundu.